Jałta. Rzeczywistość, mit i pamięć

Redakcja: Sławomir Łukasiewicz

Rok wydania: 2019

Liczba stron: 408

Okładka: twarda

Format: 15,0 cm x 21,0 cm

Książka jest pokłosiem konferencji naukowej zorganizowanej przez Instytut Pamięci Narodowej, Europejskie Centrum Solidarności i Muzeum II Wojny Światowej w siedemdziesiątą rocznicę spotkania przywódcy ZSRR Józefa Stalina, premiera Wielkiej Brytanii Winstona Churchilla oraz prezydenta USA Franklina Delano Roosevelta w lutym 1945 r. w Jałcie.

Autorzy publikacji podjęli się przedstawienia tematów często do tej pory marginalnych albo spojrzeli na niektóre znane sprawy z nieco innej perspektywy. Tom koncentruje się na trzech aspektach tego zagadnienia. Po pierwsze, na rzeczywistym przebiegu samego spotkania i jego znaczeniu międzynarodowym. Po drugie, na Jałcie jako swoistym micie. Wreszcie po trzecie, na naszej pamięci o tym wydarzeniu.

Po trzydziestu latach od zmiany systemowej, zapoczątkowanej wydarzeniami roku 1989, wydaje się, że ta pamięć stopniowo się zaciera i obrady Wielkiej Trójki nie budzą już takich emocji jak kilkadziesiąt lat temu. To dobry czas, aby spróbować spojrzeć jeszcze raz na ten fenomen bez emocji, a może ku przestrodze.

(opis wydawcy)

Spis treści:

Sławomir Łukasiewicz · Przedmowa 7

Jałta w stosunkach międzynarodowych
Marek Kornat - Jałta – fałszywa wizja pokoju światowego /15
Natalia Lebiediewa - Teheran – Jałta – Poczdam /48
Tadeusz Wolsza - Reakcje i komentarze rządu Rzeczypospolitej Polskiej oraz stronnictw politycznych w „polskim Londynie” po ustaleniach konferencji Wielkiej Trójki w Jałcie /85
Karol Sacewicz - Centralna prasa Polski Podziemnej wobec konferencji jałtańskiej i jej następstw /102
Paweł Ziętara - „Dzieje pustego fotela” – nieobecność Polaków na konferencji w San Francisco /131
Paweł Fiktus - Interpretacje prawnomiędzynarodowe postanowień jałtańskich i ich konsekwencji dla Polski do roku 1989 /157
Małgorzata Gmurczyk-Wrońska - Francja wobec Jałty /189
Piotr M. Majewski - Jałta z perspektywy czechosłowackiej /207
Paweł Jaworski - Jałta ze szwedzkiej perspektywy – dyskusje wokół nowego porządku europejskiego w obliczu kończącej się wojny (jesień 1944 – wiosna 1945) /218

Recepcja i echa Jałty
Jan Lencznarowicz - Wyobrażenia konferencji jałtańskiej w dyskursie emigracji po II wojnie światowej /231
Anna Mazurkiewicz - Stosunek emigracji środkowoeuropejskich zrzeszonych w Zgromadzeniu Europejskich Narodów Ujarzmionych (ACEN) do konferencji jałtańskiej /248
Patryk Pleskot - „Odrzucić Jałtę”. Piętnowanie postanowień jałtańskich w działaniach emigracji polskiej na przykładzie Polonii w Australii w latach osiemdziesiątych /271
Joanna Wojdon - Polonii amerykańskiej kłopoty z Jałtą  /284
Konrad Knoch - Percepcja Jałty w drugim obiegu  /299
Agnieszka Jaczyńska - Jałta w wybranych podręcznikach szkolnych do historii w PRL i współcześnie /323
Alfred Znamierowski - RSP Pomost w walce o odrzucenie Jałty /344

Jałta: mit i rzeczywistość
Dyskusja panelowa z udziałem Pawła Machcewicza, Grzegorza Motyki, Łukasza Kamińskiego i Basila Kerskiego poprowadzona przez Antoniego Dudka /357

Noty o autorach /384
Wykaz skrótów /390
Indeks osób /394